Derde Europese Lifters Bijeenkomst
juli 8, 2010
Nog een paar werken en dan hebben lifters in Europa hun derde liftbijeenkomst. Ditmaal zien we elkaar in Portugal, na Parijs in 2008 en Odesa vorig jaar.
De liftbijeenkomsten zijn voor mij een hoogtepunt. Het is een terugzien van veel vrienden en het liften naar de gathering is altijd een groot avontuur, je komt veel andere lifters tegen onderweg en het idee dat je naar dezelfde locatie lift maakt het een echt teamsport.
Voor dit jaar is de grootste uitdaging het weer: liften bij temperaturen van ver boven de dertig graden is niet makkelijk. In de felle zon liften is vragen om problemen. Ik kan mij herinneren hoe het was om in Turkije te liften: rond het middaguur was ik al vaak te moe om nog verder te gaan en ik begon vaak al erg vroeg in de ochtend. Veel water mee dus en genoeg schaduw opzoeken.
Foto genomen tijdens een recente liftdag naar Berlijn.
Liften, waarom niet?
april 5, 2010
Bij het reizen van lange afstanden is het altijd duidelijk: dat doe ik liftend. Maar korte afstanden? Van Amsterdam (mijn woonplaats) naar Huizen (geboortedorp) is het 35 kilometer: Wel of niet? En wat als het zondag is, een dag dat het liften sowieso lastiger is?
Vandaag had ik meer zin in de trein. Ik was onderweg voor de verjaardag van mijn moeder en droeg bovendien een taart mee. Even geen gesprek met onbekenden, zo dacht ik. Maar tijdens het lopen begon het toch te kriebelen en in plaats van linksaf naar station Sloterdijk, liep ik rechtdoor riching snelweg. Waarom niet?
Makkelijk is de route allerminst. Ik woon in Amsterdam West en moet de hele ring over om op de A1 te komen. Onmogelijk is het echter niet. Je kan via de Ring Noord bij het begin van de A1 komen, waar nabij IJburg een andere goede liftplek is. Vervolgens ben je zo op de snelweg richting Amersfoort. Maar auto’s kunnen ook net zo makkelijk via de Ring Zuid rijden, dus is het wel een goede keuze?
En hoeveel verkeer tref je dat jouw richting uitgaat en ook nog eens stopt? Alleen met geduld kan je het redden op zo’n plek en op een dag als Eerste Paasdag. Twee minuten later was het gelukkig raak. Een aardig uitziend stelletje stopt maar rijdt naar Alkmaar. Dan twintig minuten wachten op een volgende auto – mijn ene hand de duim omhoog en met de andere hand de taart vasthoudend. Weer Alkmaar.
Na drie kwartier was het echt raak: een auto naar Zwolle met een leuk stel onderweg naar familie. Een rustig ritje met gesprekken over Istanbul (waar ze op vakantie gaan) en Afghanistan (ik had weer een leger-officier als chauffeur), en afgezet bij de afslag naar Huizen. Waarom ze stopten vroeg ik ze aan het eind van de rit. “Waarom niet?” was het nuchtere antwoord.
De Lift
februari 9, 2010
Zomaar iemands auto instappen is vaak ook iemands leven binnengaan. En er later weer uit.
Je geeft me veel en ik geef terug. We praten veel. Maar soms ben jij gewoon stil en dan neem ik rust.
Ik geniet van de lift, onze weg en het gesprek. Ik bied ruimte en geef (aan de) weg. Ik praat en luister.
Ik ga van hier naar daar – en verder na hier geweest te zijn. Altijd weer verder. Jij brengt me altijd… verder
De doorgaande weg
januari 23, 2010
De Haagse liftdagen waren voorbij. De baan was opgezegd en daarmee helaas ook de vaste liftweek. Maar nieuwe wegen zijn er genoeg.
Amsterdam-Odessa-Kiev en Berlijn naar Noord-Italië, Avignon, Barcelona, Antwerpen, Amsterdam, was de laat-zomer tour. De chauffeurs toonden hun verbazing over de afstanden en zoals ik het noemde: Giro Europa. Ze prezen mijn levenslust en wil om mensen te ontmoeten.
Wat hoogtepunten: Chauffeurs die me uitnodigen om bij hun thuis te slapen, overnachten in wijnvelden, veel lange dagen maken, rust pakken en weer doorgaan. ‘On route’ nieuwe wegen bepalen, flexibel blijven. Want als het niet via de ene route kan, dan via een andere. De weg je route laten bepalen; ik noem het zo.
Ook samen gelift. Een vriendin pikte ik in een tankstation in Polen op, en samen trokken we 10 dagen lang door Polen, de Oekraïne, en naar Berlijn. De eerste avond al werden we door een echtpaar uitgenodigd voor een diner en een goede nachtrust. Met een andere vriendin en haar hond trok ik een maand later naar Barcelona, vanuit Avignon.
Een liftdag valt altijd samen met de laatste rit. Zo ook met een grote tour. Mijn gevoel van voldaanheid is groot tijdens Antwerpen-Amsterdam met zeven(!) auto’s. Mijn eerste rit is een bedrijfswagen voor directieleden. De pret kon voor mij niet op: hoe geweldig zo’n eerste chauffeur 0p je laatste liftdag.
Na drie andere auto’s kleum ik rond Eindhoven in de avondkou, totdat ik door een oud-lifster en bekend filmmaakster opgepikt word om een fantastisch verhaal te mogen horen over hoe zij met een heel gezin ‘een vakantie heeft gelift’.
De laatste rit brengt mij op 5 minuten loopafstand thuis en tijdens de rit praat ik de oren van de chauffeur zijn pet. Hij pikte mij op door achteruit te rijden. Ik stak mijn duim pas op toen hij me bij het station aankeek en voorbijreed.
Liften werkt, en hoe!
juni 10, 2009
Liften werkt. Letterlijk. Tijdens mijn laatste rit naar Den Haag kreeg ik zomaar werk aangeboden. De rit duurde 45 minuten, genoeg voor een succesvol sollicitatiegesprek en het aanbod om voor een leuke vergoeding een televisieprogramma samen te stellen.
Ik had geen twee seconden later op mijn plek in de Jan van Galenstraat moeten staan – een vrouw pikte me op nog voordat ik mijn liftbordje liet zien. Ik begon meteen mijn verhaal te vertellen (“ik ga naar Den Haag om mijn spullen in te leveren. Ik stop met werk.”) Het gesprek ging vrij vlot met veel gerichte vragen van haar kant en 15 minuten later pas introduceerde zij zichzelf en deed ze haar aanbod.
Je zou je eens moeten voorstellen hoe je je voelt. De laatste keer naar Den Haag, je zegt je baan op en precies op dat moment krijg je dankzij het liften een project aangeboden. En alsof dat niet genoeg was, mijn laatste rit kreeg ik van een lesbische chauffeur. Een tweede cirkel was rond, want op mijn eerste liftdag naar Den Haag kreeg ik ook al een lift van een lesbische.
En bij het afscheid gaf deze mevrouw – een wijnhandelaar – mij een mooie fles wijn mee. En terwijl ik dit schrijf luister ik naar Radiohead, “Everything in its right place”.
Het tv-programma is inmiddels achter de rug en succesvol verlopen, net als een aantal extra liftavonturen tussendoor. Onlangs heen en weer gelift naar Brussel en ook nog een keer naar Aachen. Binnenkort ga ik ook weer op pad, ondermeer naar de Oekraine voor een Europese festival van lifters. Stay tuned.
Politieke lessen
april 25, 2009
Als er een onderwerp is dat ik tijdens het liften altijd vermijd, dan is het wel politiek. Begint de chauffeur erover, dan houd ik vaak mijn mond en ga ik er verder niet op in. Politiek is vaak een heet hangijzer en discussies heb ik geen zin in. Meestal praten we gewoon over persoonlijke dingen, maar soms kan politiek toch een leuk gespreksonderwerp zijn, en kan je leren van de persoon die je meeneemt.
Neem Italie. Krankzinning land is dat en wonderbaarlijk dat een maffiabaas daar de baas mag zijn. Leuk dus als je daar met iemand over kan praten tijdens het liften die ook politicologie heeft gestudeerd, maar dan meer dan 30 jaar eerder tijdens de zogenoemde (‘rode jaren‘) en dezelfde vragen rond Italie met mij deelde.
Zodra ik zei: “hoe kan je zoiets toch verklaren, dat die mensen in Italie zo enorm daarin meegaan…”, vervolgde hij, “met zo’n manipulator van jewelste”. En hij brak daarna los met een mooie uitleg over hoe het zover had kon komen, van Mussolini (‘el duce’) tot nu, met een uitleg over hoe veel Italianen een hunkering hebben naar een sterke leider, naar de tijd waarin Italie groter en machtiger was, en hoe dit verband houdt met de grote standbeelden die je in de oude Italiaanse steden vinden kan.
Helaas dat de beste man deels stotterde, een gehoorapparaat had en mij slecht kon verstaan, maar een mooi gesprek ontwikkelde zich rap. We zaten slechts 15 minuten samen in de auto – hij ging verder naar Almere en zette mij bij het pompstation af voor Schiphol – maar geweldig is het dat mensen voor je stoppen en na de rit beseffen dat ze een juiste beslissing hebben genomen, en dat ze je meer gegeven hebben dan ‘slechts een lift’
Liften als werk
april 8, 2009
Natuurlijk is een van de eerste vragen die mij gesteld wordt door mijn chauffeurs wat voor werk ik doe. Daar geef ik dan graag antwoord op en vertel dat ik werk voor een duurzame bedrijvengids. Zij leggen zelf dan vaak ook al de link met mijn liften, en de meesten hebben zelf ook wel iets over duurzaamheid te vertellen. Maar het gebeurt niet zo heel vaak dat ze ook nog eens met goede tips komen.
Tot vorige week. Sowieso heb ik redelijk vaak een lift met iemand die een eigen bedrijf heeft maar deze chauffeur had zowaar iets duurzaams opgezet. Samen met een vriend reisde hij door Nicaragua, met het idee om iets op te zetten. Wat dat wist hij nog niet, maar later werd dat heel duidelijk. Zij wilden graag een fonds oprichten voor arme kinderen in de buitenwijken van Granada om daarmee nieuwe scholen op te zetten en kwamen op het idee om dit te financieren met een luxe hotel, ‘met een hart‘.
Hij kwam nu net terug van dat project, twee jaar zat hij daar om dit alles op te zetten, en de ervaringen waren nog erg jong. Zodoende kon ik ook mooi meegenieten van zijn verhalen en wat hij geleerd had. Met deze rit leerde ik niet alleen van een ontzettend mooi idee, maar ook had ik weer een nieuw voorbeeld voor de duurzame gids waaraan ik werk.
Maar hierbij bleef het niet, zo ontdekte ik tijdens mijn meest recente liftdag (toen ik met twee liften binnen een klein uur terug in Amsterdam was). Beide chauffeurs kenden zowaar iemand in hun kringen die bezig was met duurzaam ondernemen. De eerste een vriendin die bezig was met het op de markt zetten van een duurzaam reiskeurmerk (in opdracht van enkele reisbureau’s) en de tweede had een zoon die net een bedrijf had opgericht voor duurzaam energie-advies en installatie.
En dan te bedenken dat mijn collega tegen mij zei, vlak voordat ik weg ging: “En misschien dat je vandaag zelfs met nieuwe klanten meerijdt!”
Realitysurfing
april 3, 2009
Met liften verander je vaak niet alleen telkens van auto naar auto, maar ook van verhaal naar verhaal. Je springt soms letterlijk van de ene realiteit in een andere.
In 3,5 uur lifttijd stapte ik tijdens mijn meest recente liftdag van een gerestaureerd oud bootje op het IJselmeer over naar het Plein van de Hemelse Vrede in Bejing, met 1 miljoen Chinezen die mij allemaal aangapen, en met een andere man ga ik met haast naar zijn vijf-jarige zoontje om die op tijd naar zwemles te brengen (“anders had ik je wel even naar je huis gebracht”), via een vrouw in een cabrio op haar terugweg van de cursus ‘geweldloze communicatie’ (die ze te agressief vindt).
Mensen zijn vaak erg open als je met ze in hun auto zit. Soms vertellen ze je hele verhalen over hun leven, waarbij details niet gespaard worden. Die verhalen blijven dan altijd bij je. Met de korte ritjes tussen Amsterdam en Den Haag valt dat overigens wel mee; de langste rit tot noch toe, was iets meer dan een uur en tijdens ritten die korter duren heb je niet zo heel veel ruimte om echt diep te gaan.
Tijdens die ritten wil je er zoveel mogelijk uithalen. Je zit bij iemand in de auto die je een minuut geleden nog niet kende, iemand die jou uitnodigt om met hem of haar mee te gaan – als gastvrijheid, als gunst – en dat is toch best bijzonder.
Ik laat het bij de gesprekken afhangen van de chauffeur. Ik ga het gesprek aan, ik leg uit waar ik vandaan kom en waar ik heen ga, maar ik laat vaak wel de ruimte aan de chauffeur om het onderwerp verder te bepalen. Ik ga in op vragen of opmerkingen en gedachten die z/hij uitspreekt. Door op bepaalde signalen te letten en mijn reactie daarop aan te passen, kan ik ruimte scheppen om dieper in te gaan op zaken waar je wat van leren kan, of wat voor mijn chauffeur belangrijk is. Zo transformeert het liften zich in een mooi proces van geven en nemen, en van constant leren.
De kunst van het op tijd komen
maart 25, 2009
“Zo jij hebt geluk”, zegt de Poolse man in het Engels, “wij zijn ook op weg naar Den Haag”. Naast hem in het busje zit de chauffeur maar hij zegt niets, niet eens hallo. Eerst reed hij mij voorbij. Hij keek nog wel even naar me maar ik dacht: hopeloos. Tien seconden later toeterde hij naar me, en met zijn hoofd uit het raampje zwaaide hij, terwijl ze wachten voor het rode verkeerslicht.
“Nou wat een geluk”, denk ik. Ik had zojuist een halfuur in de kou gestaan, en maar wachten, en maar wachten, en maar lachen en lachen. Wanneer komt mijn rit nu? Ik had nooit gedacht dat het zo lang kon gaan duren ‘s ochtends vroeg om half negen, maar de meeste mensen negeerden mij gewoon, of zwaaiden dat ze een andere richting uit moesten. En ik had nog wel een meeting om 10 uur. Zou ik nog wel op tijd komen? Maar de Poolse man had gelijk. Ik had toch nog geluk: dankzij deze directe lift zou ik het net gaan redden.
De week ervoor ging ook al bijna mis. Ik had een lift naar Delft, binnen vijf minuten. De rit was gezellig, met moeder en dochter, maar door de files en een omweg, was ik net tien minuten te laat voor een meeting. Gelukkig was de persoon met wie ik de afspraak had zeer coulant en er was geen probleem. Maar twee dagen daarvoor had ik met een rit naar Rijswijk, een mevrouw die mij binnen twee minuten oppikte, toch wat meer geluk: ik was 20 minuten voor de vergadering op kantoor.
Ik had het overigens wel kunnen weten dit keer. Ik had zojuist ontdekt dat er vlak bij huis (5 minuten loopafstand) ook een goede liftplek is: een bushalte vlak voor de supermarkt. Ik was daar twee dagen eerder op mijn terugweg afgezet en ik wilde deze nieuwe plek graag uitproberen. Maar helaas, tegen dit gevoel in koos ik er toch voor om naar mijn oude plekje te gaan, want ik wilde het zekere voor het onzekere nemen… Toch gelukt dus, maar op het nippertje.
En wat ze op kantoor zeiden? “Hoe krijg je het toch voor elkaar om elke keer weer keurig op tijd te zijn”.

